Posty

Wyświetlanie postów z listopad, 2020

Program budowlany Justyniana

Obraz
Po dojściu do władzy Justynian przystąpił do wdrażania długo zamyślanego planu ukształtowania przestrzeni Konstantynopola zgodnie z własnymi wyobrażeniami. Zniszczenia dokonane zwłaszcza w czasie powstania Nika w 532 r. przysporzyły konieczności i sposobności do odbudowania i przebudowy wielu ogromnych budowli miasta. Słynny dziejopis epoki Justyniana - Prokopiusz z Cezarei stworzył dzieło "O budowlach", które wychwalało program budowalny wielkiego cesarza. W sumie Justynian wzniósł lub odbudował w mieście ponad 30 świątyń.. W pierwszej kolejności odbudował świątynię Hagia Sophia zwaną także Wielkim Kościołem i mającą rangę kościoła patriarchalnego. Ta majestatyczna konstrukcja, jedno ze szczytowych osiągnięć bizantyjskiej architektury zachowała się do naszych czasów i w mniemaniu wielu ludzi wyrosła na symbol cywilizacji okresu Justyniana. Świątynia Hagia Sophia (dzisiaj meczet muzułmański) z dobudowanymi przez muzułmanów czterema minaretami Wzniesiony przez Justyniana Kości...

Kodeks Justyniana - symbol panowania

Obraz
W polityce wewnętrznej prowadzonej przez cesarza Justyniana na uwagę zasługuje spisanie nowej kodyfikacji prawa rzymskiego, nazwanej kodeksem Justyniana. Był to zbiór konstytucji cesarskich, głównie z epoki późnego cesarstwa. Pierwsza część zbioru praw ogłoszona w 529 r. zawierała zwarte w całość cesarskie edykty począwszy od czasów Hadriana, wzbogacone Kodeksem Teodozjusza oraz prywatnymi kompilacjami z okresu Dioklecjana. W 534 roku ujrzało światło dzienne drugie, poszerzone wydanie kodeksu. Wydane rok wcześniej Digesta zawierały natomiast wszystkie pisma znakomitych prawników rzymskich, które w połączeniu z edyktami cesarskimi tworzyły trzon obowiązującego prawodawstwa. Dzięki tej podjętej na szeroką skalę kodyfikacji możliwe stało się wprowadzenie jednolitych przepisów prawnych na terenie całego Cesarstwa.

Powstanie Nika, czyli krytyczny moment panowania Justyniana

Obraz
Za istotne wydarzeń z czasów Justyniana należy uznać również wybuch tzw. powstania Nika[1] . Wywołane ono zostało przez fakcje cyrkowe (w  skład fakcji cyrkowych wchodzili zawodnicy, organizatorzy oraz przede wszystkim liczeni w tysiącach kibice wyścigów zaprzęgów w hipodromie). W styczniu 532 roku, w dniu, gdy była organizowana gonitwa fakcje Zielonych i Niebieskich poprosiły cesarza o ułaskawienie dwóch przedstawicieli organizacji, którzy zostali skazani na śmierć. Gdy panujący odmówił   stronnictwa niespodziewanie połączyły się i wywołały w Konstantynopolu bunt na ogromną skalę. Sytuacja w mieście całkowicie wymknęła się spod kontroli władz, podpalano budynki i wypuszczano na wolność  więźniów. Rebelianci próbowali nawet obwołać cesarzem Hypacjusza, siostrzeńca Anastazjusza I.  Konstantynopolitańscy fakcjoniści – geneza współczesnych kibiców piłki nożnej Cesarz Justynian rozważał ucieczkę z miasta. Do pozostania przekonała go niezłomna postawa żony Teodory, która ...

Nie całkiem Wielki, czyli kto stał za sukcesami Justyniana? Cz.1

Obraz
 Justynian I Wielki - kim jest ta postać dobrze wiemy. Cesarz rzymski prężnie działający aby odbudować dawne imperium. Skodyfikował prawo, z którego korzystamy do dziś. Wspaniały budowniczy i reformator. To pod jego potęgą padli Wandalowie oraz Ostrogoci. Wspaniali Persowie nie dali mu rady. Nawet nagły bunt w Konstantynopolu, wymierzony w jego osobą, zdławiony został w kilka dni. Taki obraz władcy przedstawiają nam podręczniki do historii. Jakie zatem musi mieć o nim wyobrażenie uczeń klasy 5, który słyszy o tych wszystkich dokonaniach? Odpowiedź jest bardzo prosta - Justynian był zarówno świetnym budowniczym jak i wojownikiem, a do tego miał głowę do cyferek i liczb skoro świetnie zarządzał swoim państwem. I jeszcze te prawa, normalnie łeb jak sklep. Przynajmniej z taką opinią niektórych uczniów spotykałem się prowadząc praktyki w szkole podstawowej. I tutaj pojawiają się standardowe schody dla nauczycieli, brak czasu żeby wyjaśnić o całym sztabie zaufanych ludzi cesarza, kt...

Poprzednicy na cesarskim tronie, czyli w jakim stanie Justynian I odziedziczył Cesarstwo

Obraz
Jak wiadomo niedługo po rozpoczęciu panowania cesarz Justynian I postanowił przeprowadzić rekonkwistę w celu odzyskania ziem, które dawniej stanowiły część Cesarstwa Rzymskiego, a wówczas znajdowały się w rękach nieprzyjaciół. Plany odbudowy, choćby w części, dawnego kształtu Imperium Romanum byłyby niemożliwe do realizacji, gdyby nie dokonania cesarza Anastazjusza I. Po jego panowaniu sytuacja zewnętrzna Cesarstwa była względnie stabilna, a skarbiec w Konstantynopolu wypełniony po brzegi, co umożliwiło Justynianowi realizację jego wzniosłych i dalekosiężnych planów względem Zachodu. Podobizna cesarza Anastazjusza I Ale po kolei...           9 kwietnia 491 r. zmarł cesarz Zenon, a już dwa dni po jego śmierci ogłoszono nowym cesarzem 61-letniego Anastazjusza. Wyboru jego osoby dokonali prawdopodobnie senatorowie i najwyżsi urzędnicy Konstantynopola. Wybór potwierdziła cesarzowa wdowa Ariadna, którą nowy panujący poślubił 20 maja. W latach 492-498 Cesarstwo p...

Justynian I - Wielki cesarz?

Obraz
JUSTYNIAN I WIELKI (CESARZ WSCHODNIORZYMSKI W LATACH 527-565)      W młodości Justynian odebrał staranne wykształcenie i wychowany został w duchu rzymskich tradycji. Odznaczał się wielką energią i zdolnościami, jeszcze za życia poprzedniego cesarza, swego wuja Justyna I, został mianowany współcesarzem, a samodzielne rządy rozpoczął po jego śmierci w 527 r. Objął rządy w państwie, które było silne militarnie i gospodarczo, miało także uporządkowane sprawy wewnętrzne. Nowy cesarz mianował współregentką swą żonę Teodorę (związek małżeński zawarli jeszcze w 520 r.), która wywierała ogromny wpływ na wszystkie decyzje męża. Justynian był władcą silnie utożsamiającym się z religią chrześcijańską. Skutkiem tego było m.in. zamknięcie w 529 roku Akademii Platońskiej w Atenach, na której wykładało wielu pogańskich uczonych. Polityka wewnętrzna W odniesieniu do spraw wewnętrznych cesarstwa za panowania Justyniana, na uwagę zasługuje zwłaszcza spisanie nowej kodyfikacji prawnej, nazwa...